Demokrasi bilincinin henüz oluşmadığı toplumlarda dalkavuk ve soytarıların gün geçtikçe çoğaldığı görülmektedir.

Bu iki kavramdan dalkavuk doğu’nun, soytarı ise batı’nın ürünü olup her ikisi de eski çağlardan bu yana kurumsallaşmıştır.

Öncelikle dalkavukluk; Yaranmak kaygısı ile kendinden üstün olan kişilere karşı sahte bir hayranlık ve aşırı bir saygı gösteren kişilerdir.

Soytarı ise, sanat bakımından değeri az olan söz ve davranışlarıyla halkı güldürüp eğlendiren ya da mecazi anlamda “hileci ve yaltak” olan kimselerdir.

Dalkavukluğun tipik örneklerinin başında “evet efendim” ya da “sepet efendim” gelir.

Daha doğrusu dalkavuk hiçbir zaman efendilerine karşı eleştiride bulunmaz ve onlara karşı hep “siz haklısınız” der.

Soytarıya gelince; soytarı hiçbir zaman “evet efendimci” değildir.

Kimi zaman zanaatın koşullarında yaşanan olayları gülmeceye dönüştürüp taşı gediğine koymasını bilen kişilerdir.

Daha doğrusu soytarı, zaman zaman efendisini de uyardığı görülmektedir.

Günümüzde yaşanan olaylara bakarsak, özellikle toplumların tutum ve davranışlarında etkili olan liderlerin dalkavukluk ve soytarılık üzerlerinde biraz durmaları gerekir.

Çünkü bir liderin kötü bir duruma gelmesi etrafındaki kişilerin kötü olmasına bağlıdır.

Etrafındaki kişiler dalkavuk olursa ve liderin her yaptığı işleme, “evet efendim” derse o lider kötü bir duruma düşebilir.

Buna benzer bir konuyu Mahmutlar Post Gazetesi’nde 16 Aralık 2013 tarihinde yayınlanan “Kötü liderin özellikleri” adlı makalemde aynen şöyle dile getirmiştim.

“…liderler kadar önemli gördüğü “Yandaşları ele alınıp incelendiğinde; kötü yandaşlar kötü liderin aynasıdır.” Eğer liderler yetersizse ve yozlaşmışsa yandaşlarının da en az bir kısmı öyledir. Şeytani liderler yalnızca şeytani yandaşlara değil, özellikle itaat etmeye, gönüllü durumundaki seyircilere de bağımlıdır. Kellema’nın dediği gibi “Kötü liderlik tek başına oluşan bir kavram değildir. Çünkü o lideri izleyen takipçiler olmadığı sürece kötü liderliğin yaşanması olası değildir.”

Demem o ki;

Bir liderin toplumda sevilip sayılması için etrafındaki dalkavuklara, yalakalara hiç ödün vermemesi gerekir.

Çünkü, bir liderin iyi ya da kötü olması etrafında dolaşan dalkavukların tutum ve davranışına bağlıdır.